Chuyện so “Ta Tây Tàu”

– Cụ Hinh này, Ta, Tây, Tàu, giỏi kém thế nào?

– Anh La ạ, người ta thường nhìn người và cộng đồng như những chiếc chiếc đũa đơn lẻ và những bó đũa.

Rồi người ta lấy chiếc đũa Ta ra so với chiếc đũa Tàu, so với chiếc đũa Tây…, cứ như thi đấu giá vậy, chẳng có ý nghĩa gì.

– Chưa rõ lắm ạ …

– Ta cũng đã đi đến xứ Tây, thấy ngay người ta rất ngăn nắp, qui củ, lịch sự. Thường thì mọi người tin luôn là mỗi con người xương thịt ở Tây nó như vậy.

Thế là mới thấy một phần, lại không phải phần chính.

Có lần ở xứ đó ta đi qua một cái ngã tư (hay năm bảy gì đó), đúng vào lúc cái đèn xanh đỏ bị hỏng. Cả cái đám xe với người hỗn loạn. Không ai nhường ai, mà biết thế nào mà nhường! Ông nào cũng khôn ngoan hết, lao lên, luồn tới… Inh củ tỏi… Mà cũng không đi đến đâu.

Quả là phút chốc bao nhiêu học hành giáo dục công toi cả. Con người rơi lại vào trạng thái hoang dã rất nhanh, tức thời là đằng khác. Cuối cùng may có công an đến hướng dẫn và kỉ luật đám đông, giải quyết được ùn tắc.

Lại cũng thấy mấy vị Ta hay Tàu qua đó chỉ ít hôm là đã vào nếp đâu ra đấy, trông đi đứng nhanh nhẹn hẳn, qua cửa cũng biết giữ cửa cho người sau đi tới, chán ngồi xổm hùng biện hết két bia cho mấy con mực nướng nghe rồi.

Như vậy đừng tranh luận rằng đầu anh Tây sáng hơn đầu anh Tàu, đầu anh Tàu sáng hơn đầu anh Ta, đầu anh Ta lại giỏi hơn đầu anh Tây, một cách mơ hồ sinh học.

Ta Tây Tàu gì gì là vấn đề cái đèn xanh đèn đỏ. Phải chuyển được các qui tắc ra ngoài, vật thể hóa chúng, thì mới hết loạn được. Cái đèn xanh đèn đỏ do con người đồng thuận đặt ra, được điều chỉnh khi cần, nhưng nó phải mạnh hơn tất thảy mọi người mới được.

Rồi nhìn rộng ra thì một thế hệ tuyệt vời chưa phải là thế hệ lắm vĩ nhân, xây được một núi nhà cửa đường xá. Mà trước hết là một thế hệ để lại một hệ thống tương đối hoàn chỉnh những quy tắc thông minh, thoáng đạt, mạnh mẽ, bền vững, chúng được chuyển hóa thành một nền tảng của “văn minh bên ngoài” cho một xã hội phát triển phong phú, các cá nhân có đời sống bình an, hài hòa.

Phải xây dựng các lộ trình thôi, không trốn được đâu. Ví dụ lộ trình 30 năm nữa ở ta tiền lương ở mọi khu vực của xã hội phải đo trả được tương đối chính xác thu nhập của lao động. Lâu quá ư? Còn hơn là không lộ trình, cả xã hội lương giả, múa may, phân phối, chia chác lại nhau. 30 năm ấy, 10 năm đầu phải làm được gì, 10 năm sau đó…

Làm sao để khôn lỏi không trở thành nền tảng để đào tạo vĩ nhân, khôn lỏi trở nên vô ích cho quảng đại mọi người.

Advertisements

2 thoughts on “Chuyện so “Ta Tây Tàu”

  1. Bởi vì có khi người ta nghĩ rằng nhiều cái khôn vặt cộng lại thành cái khôn lớn mà người ta không nghĩ cho kỹ rằng phải bỏ cái khôn vặt thì mới có chỗ cho cái khôn lớn.
    **
    hà hà, con người là con khôn nhất hay là con ít khôn nhất, là con độc ác nhất hay là ít độc ác nhất? Chắc là con tốt nhất vì những khái niệm đó do con người đặt ra mà.

Giơ tay, nha ;-)

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s